Column

Opgeruimd staat netjes ...

U weet hoe dat gaat, een paar dagen mooi weer en dan steken de voorjaars-kriebels de kop weer op. Op zich niet zo erg natuurlijk, want wat is er mooier dan een zonnig voorjaar, maar dan moet er zonodig weer opgeruimd worden Oude kleren in de container, afvalhout op de koninginnebult en eindelijk die raadselachtige ruimte onder het podium van het dorpshuis eens opruimen. Ondergetekende had zich voor de laatstgenoemde opruimsessie opgegeven en samen met nog enkele vrijwilligers werd er aan de opruimactie begonnen.

Eerst werd de ruimte onder het podium voorzichtig geopend. Eigenlijk hoort dit heel gemakkelijk te gaan, maar door het vele gebruik had het slotje het begeven en was het luik vastgemaakt met een stevige schroef. Het vastzitten van de schroef deed het ergste vermoeden.

Sjonge wat kan opruimen soms verrassend zijn! Een sjoelbak, een biljart, aluminium buizen, lampenbollen, oude glaasjes, een schoolbord met daarop prijzen van consumpties van voor de oorlog, te veel om op te noemen. Het vreemdste voorwerp vond ik toch wel het biljart. Waar kwam dat vandaan? Was het ooit gebruikt? Aan de ballen te zien had het biljart flink dienst gedaan, want de ballen waren meer blauw van het krijt dan wit van het ivoor, mochten deze ballen van deze 'verboden' stof gemaakt zijn. Dan nemen de vreemdste fantasieën bezit van je hersencellen. Is dit het beginnersbiljart van de Pommeranskes, hebben zij stiekem in de duistere wintermaanden geoefend? Heeft de toenmalige mannensoos het biljart angstvallig verstopt voor hun bevallige echtgenotes? En zijn zij na het opheffen van deze club het biljart vergeten? Eigenlijk was het nog te mooi om op de koninginnebult te gooien, dus (en zo gaat het vaak met opruimen) werd het weer keurig teruggeschoven, wachtend op de volgende schoonmaak.

Maar beste gebruikers, u weet het nu, zin in spelletje 10 over rood, schroom niet en strompel het biljart onder het podium vandaan. Genoeg van de piepende blokfluiten? Even een paar carambooltjes in de pauze en u kunt er weer tegenaan.

Toen we de eerste ruimte hadden opgeruimd, wat achteraf best wel meeviel, maakten we het tweede luik open. Daar kregen we de schrik van ons leven! Wat een troep, wat een puinhoop! Latten, planken, balken, dozen, bakjes, tafeltjes, een stel deuren, een kapstok, een doos vol kopjes en schoteltjes, we zagen ertegenaan om de boel eruit te halen. Dus eerst maar een kopje koffie...

Na deze korte pauze doken we de lugubere ruimte in. Luguber omdat het vol zat met spinnenwebben, vol met stof en raadselachtige vermolmde planken. Na een stroef half uurtje wroeten was de ruimte eindelijk leeg. Dat er zoveel onder het podium past! Wat een bult ondefinieerbaar spul lag daar in de grote podiumzaal! Gewapend met een sterke bouwlamp controleerden we of er nog wat in de 'kerker' was achtergebleven. Wie schetst onze verbazing dat de ruimte nog veel groter was dan verwacht. Doordat de ruimte volop in het licht stond, ontdekten we dat de vloer halverwege ophield en dat een kille, geheimzinnige ruimte een magische aantrekkingskracht op ons uitoefende. "Zal ik even kijken?" zei de medeopruimer dapper. We probeerden hem nog tegen te houden, maar voordat we het in de gaten hadden, lag hij al onder de vloer en stak zijn hoofd over de rand van de plek waar de houten vloer ophield. Angstvallig keken we toe. "Heden hidske!" riep hij opgetogen, "Wieuwerd is hier niks bij!" Moet je hier eens kijken! Volgens mij ligt hier nog een souffleuse uit de achttiende eeuw! Bel omrop Fryslân, de Dockumer Courant, haal Alex of bel Geert van Tuinen, dit is wereldnieuws!" In mijn gedachten zag ik Piet Paulusma al het weer presenteren vanuit ons dorpshuis. "Welkom vanuit een geheimzinnig dorpshuis te Hantum, vandaag is de identiteit bekend gemaakt van de nog goed intact gebleven mummie. Het is de schoolmeester uit de beginjaren van de Ald Skoalle, die na een ordeprobleem op raadselachtige wijze verdween uit het sociale leven. Zwaagwesteinde 9 millimeter en de waarnemer uit Drogeham, waar het nu nat is, had geen waarnemingen gedaan vanwege een uit de hand gelopen dorpsbelangvergadering..."

Mijn fantasie werd ruw verstoord, toen de vrijwilliger een greep in het duister deed. We hielden onze adem in. Kwam er een verteerde hand naar boven? Niks van dit alles, de onderzoeker hield een bijna niet meer te herkennen stoel in de hoogte, die spontaan uitelkaar viel toen hij hem naar de opening van het luik manoeuvreerde Het viel gelukkig mee, geen duistere vondsten maar het voorwerp, dat ooit een karakterestieke stoel was, stamde ongetwijfeld uit een periode van voor de eerste wereldoorlog.

Met vereende krachten werd het houtafval op de stoep buiten het gebouw gezet. Een aardige dorpsgenoot haalde het met een trekker en een kieper op. Bestemming: koninginnebult. De trekkerchauffeur mopperde al een beetje: "Breng ik alleen maar wat privé-spulletjes naar de brandstapel met de trekker van mijn buurman, kom ik niet meer thuis, want iedereen ziet me rijden en denkt: ik heb ook nog wat liggen!" Ik voelde me al wat schuldig dat ik misbruik maakte van zijn vrije uurtjes, maar omdat hij herhaaldelijk zei, dat dit een klusje van niks was, verdween dat gevoel al snel.

De rest van de rommel, die nog enigszins gebruikt kon worden, hebben we naar de kringloop winkel gebracht. Bestek, servies en de grote glazen lampenbollen. Ze waren er maar wat blij mee. Staan die bollen nou ergens op een verlaten kamertje van een arm studentje. Op een houdertje van hout, vol met water en een bos hangende tulpen. Want geloof me, sommigen leven zich helemaal uit in het hergebruik van oude rotzooi. Maar de ruimte onder het podium is leeg en het dorpshuis hoeven we niet in te richten als een bezoekersruimte voor de 'Mummiemaster fan Hantum' en dat is misschien ook wel goed, komt Piet ook niet langs met zijn kreet: "Moarn mar wer even yn it waar sjen..."

*  Eerder verschenen columns van Piebe Priegel